Misschien ben ik daar een rare in, maar voor mij heeft de wereld van de televisie iets magisch. Iets ongrijpbaars. Iets onwerkelijks. Iets vragen-oproepend. Die mensen, die je op de buis ziet bijvoorbeeld… die bestaan toch wel echt? Tot voor kort kon ik me geen denkbeeld vormen van het echtheidsgehalte. Is dat nou een werkelijke of een bedachte wereld die je op het scherm ziet? Voor even kwam er een antwoord.

Het overkwam mijn vrouw en mij op 8 september 2004 dat we tamelijk abrupt als het ware in een soort ,,land achter de kleerkast" belandden. Op uitnodiging van en door toedoen van de directeur van het NOS-journaal, Hans Laroes. Over de autorit naar Hilversum valt weinig boeiends op te merken evenmin als over het parkeerterrein, maar daarna…
We bevonden ons in een op het eerste oog normaal aandoend, maar het tweede oog erbij betrekkend, verbijsterend zenuwcentrum, van nooit verwachte grootte. Overal duistere apparatuur in staat om elke ritseling in onze woelige wereld te registreren. Zalen, kamertjes en hokjes vol. Ik ontdekte niemand die een ander vroeg: ,,Zal 'k nou 'es doen?" Hier tuurde iemand of niet ergens een afgedankt dictatortje een obscuur gewest uitgesmeten was (die dan nog in het volgende journaal gepropt kon worden) daar laptopte een ander als bezeten allerlei informatie bijeen, ginds bouwde weer een ander uit losse onderdelen een harmonieus achtergrondje in elkaar… het is allemaal niet te filmen en na te vertellen.
In snel tempo liet de in hoge mate welbespraakte Naomi ons in vogelvlucht de gigantische NOS-nederzetting zien. Voor het NOS-journaal zijn wereldwijd tweehonderd mensen in touw (zegt u maar eerlijk, dat u dat niet wist, netzomin als ik).

We mochten twee medewerkersvergaderingen bijwonen. In minder dan een half woord leek de een de ander te begrijpen. 't Ging om: welk ,,item" wel of niet in het volgende journaal. Die nieuwe terreurdreiging? Toch maar even wachten - informatie was nog onbestemd.
Directeur Hans Laroes (onverstoorbaar in het centrum van de mierenhoop) had van alles bedacht om ons ruim een halve dag bezig te houden zonder dat we hinderlijk voor het bedrijf zouden worden. Daar hoorde het bijwonen van twee journaaluitzendingen bij, nadat we gezellig thee gedronken hadden met de allerhartelijkste nieuwslezeres Sacha de Boer, ja, die van het achtuurjournaal. Was ze het werkelijk, echt? Ik kneep in m'n arm, ze wás het. Ook maakten we een praatje met Gijs Wanders, die al meldt hij de hoogste golven in het reilen en zeilen van moeder aarde, toch olie op diezelfde golven werpt met die mooie sonore stem van hem. Ik nam de gelegenheid te baat om Maurice de Hond te vragen of hij de vader was van weervrouwtje Marjon wat hij ten stelligste maar toch - hoorde ik het goed? - met een ondertoon van spijt ontkende.
Ook Erwin Kroll is niet verzonnen, maar bestaat echt. Vlak voor een journaaluit- zending stormde hij met windkracht acht de studio binnen om kort daarna zijn act op te voeren. Ik merkte tegen Hans Laroes op dat als dominees op zo' n gedreven wijze het Evangelie verkondigden als Erwin Kroll het weer, de kerken vol zouden stromen.

Maar het klapstuk van de dag was toch de uitnodiging om het zes-uurjournaal te presenteren. Niet als toneelstukje ofzo maar met gebruikmaking van de volledige tekst en de inzet van de vijf of zes redactionele en technische medewerkers.Niet zo eenvoudig. Het is de bedoeling dat de boodschappen gelezen worden van de autocue (ik hoop dat ik het goed zeg), die op een paar meter afstand de tekst projecteert, maar tegelijk is het nodig de uitgeprinte woorden op papier bij de hand te houden, voor het geval dat de cue het laat afweten. Je ziet jezelf levensgroot op het scherm en in enen komt het hoofd waarmee je al jaren doet, je veel minder eigen voor.

Die jongeman, die daar zo achteloos rondliep, was dat niet Gerrie Eickhof? Ik vroeg het aan achter m' n hand aan onze begeleidster. ,,Ja, dat klopt", zei ze zomaar, met een achteloze vanzelfsprekendheid.
Dit bezoek was voor mijn vrouw en mij een overrompelende belevenis, die nog dagenlang een groot deel van ons compartiment ,,gedachtenleven" vervulde.
Het NOS-journaalcentrum - hier wordt al het grote en kleine nieuws binnengehaald,
bekeken, besproken, gezeefd, gewogen, vorm gegeven … wat een verantwoordelijkheid. Gaat dat nou altijd goed? Wie maakt even duidelijk waar echt alles perfect verloopt. Er gaat dus wel eens wat fout en dat krijgen ze daar te horen, reken er op. En soms op een negatieve, aanstootgevende en soms uiterst nare wijze.Moet je als kijker alles dan voor waar en belangrijk en verantwoord aanhoren en aanzien?
Welnee, als ik ter gelegenheid van een of ander ,,Gayfeest" mensen uit hun voegen zie barsten en zich zo etaleren dat je liever even de andere kant op kijkt tot het over is, heb ik ook wel de neiging te vragen: ,,Meneer Laroes, kan die vertoning niet, als het dan nieuws is, tot een flits bekort worden?" Ik zou dat kunnen doen maar dat moet dat wel op een respectvolle manier gebeuren.

Wat ik u echt aanbeveel: kijkt u af en toe eens op de website www.journaal.nl  Daar leest u over de formule van het NOS-journaal, over de werkwijze, over wie wie is, over de service en over de programma' s. Maar ook zijn er de rubrieken ,,contact", ,,achter de schermen", ..in discussie" en de teksten van allerlei columns. Op die fraai ogende website is machtig veel te zien en te beleven.
Voor het overige: ben ik ontnuchterd nu die magische wereld een gewone wereld gebleken is met gewone mensen? Nee, zodra ik kijk is er weer die afstand en die vervreemding. Die Philip Freriks is toch wel een bestaand iemand? Maar die verbazing en twijfel zal wel een rare afwijking van mij zijn, die ook wel iets aardigs heeft.